{"id":2806,"date":"2018-01-31T14:14:30","date_gmt":"2018-01-31T14:14:30","guid":{"rendered":"https:\/\/niezatapialni.com\/?p=2806"},"modified":"2018-02-01T07:43:17","modified_gmt":"2018-02-01T07:43:17","slug":"tomasz-czyta-na-wschod-od-zachodu-wojciech-jagielski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/niezatapialni.com\/?p=2806","title":{"rendered":"Tomasz czyta: „Na wsch\u00f3d od zachodu” Wojciech Jagielski"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

„Na wsch\u00f3d od zachodu” to najs\u0142absza ksi\u0105\u017cka Wojciecha Jagielskiego. Ale Jagielski pisze tak, \u017ce nawet lektura jego najs\u0142abszej ksi\u0105\u017cki pozostawi\u0142a mnie z kilkudniow\u0105 rozkmin\u0105.<\/p>\n

<\/p>\n

Najpierw disclaimer. Wojciech Jagielski to, moim zdaniem, najwybitniejszy polski reporta\u017cysta i jeden z najwi\u0119kszych autorytet\u00f3w w moim \u017cyciu. Przeczyta\u0142em wszystkie jego ksi\u0105\u017cki. \u201eWie\u017ce z kamienia\u201d i \u201eModlitwa o deszcz\u201d w du\u017cej mierze zdefiniowa\u0142y moje lata studenckie, nauczy\u0142y wra\u017cliwo\u015bci na obco\u015b\u0107 i, co chyba najwa\u017cniejsze, wyt\u0142umaczy\u0142y, \u017ce \u015bwiat jest skomplikowany, a proste rozwi\u0105zania rzadko dzia\u0142aj\u0105. Ostatni\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0105 Jagielskiego, kt\u00f3r\u0105 si\u0119 zachwyci\u0142em by\u0142 \u201eTr\u0119bacz z Tembisy\u201d – opowie\u015b\u0107 nie tylko o RPA i Nelsonie Mandeli, ale i o samym Jagielskim, wydana ju\u017c w momencie, gdy fascynowa\u0142 mnie autobiografizm. Jest w \u201eTr\u0119baczu\u201d przepi\u0119kny dwustronicowy fragment, w kt\u00f3rym Jagielski opowiada o tym, jak \u015bwiadczy\u0142 najwa\u017cniejszym wydarzeniom historycznym ostatnich 30 lat. Powracam do niego z niepokoj\u0105c\u0105 regularno\u015bci\u0105, zawsze gdy popadam w to uwznio\u015blaj\u0105ce rozczarowanie w\u0142asnym \u017cyciem i chc\u0119 si\u0119 pou\u017cala\u0107 nad sob\u0105 troch\u0119 bardziej. \u0141\u0105cz\u0119 z Jagielskim tak\u017ce bardzo ciep\u0142e, osobiste do\u015bwiadczenia, gdy\u017c mia\u0142em przyjemno\u015b\u0107 rozmawia\u0107 z nim dwa razy, za ka\u017cdym razem zachwycaj\u0105c si\u0119 jego rozs\u0105dkiem i umiarkowaniem. Do dzi\u015b uwa\u017cam, \u017ce drugi z tych wywiad\u00f3w to najlepsza rzecz, jak\u0105 zrobi\u0142em w dziennikarstwie.<\/p>\n

Drugi disclaimer: to, co czytacie to druga wersja tekstu. W pierwszej ca\u0142\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 przypisa\u0142em Wojciechowi Jagielskiemu. Tymczasem autork\u0105 rozdzia\u0142u o Kamal jest jego \u017cona – Gra\u017cyna (nota bene: autorka \u015bwietnej ksi\u0105\u017cki „Korespondent”). To oczywi\u015bcie m\u00f3j b\u0142\u0105d, ale na swoje usprawiedliwienie mog\u0119 napisa\u0107, \u017ce ksi\u0105\u017cka sk\u0142ania do tego b\u0142\u0119du. Na ok\u0142adce widnieje tylko nazwisko Wojciecha Jagielskiego, a informacja o autorce rozdzia\u0142u zajmuj\u0105cego oko\u0142o po\u0142owy tomu znajduje si\u0119 tylko na stronie redakcyjnej. W wywiadzie udzielonym „Tygodnikowi Powszechnemu” Jagielski t\u0142umaczy, \u017ce Gra\u017cyna Jagielska nie chcia\u0142a by\u0107 na ok\u0142adce. W mojej opinii jest to decyzja nie tylko niezrozumia\u0142a, ale i wprowadzaj\u0105ca w b\u0142\u0105d (np. mnie). Je\u017celi bowiem Jagielska rzeczywi\u015bcie jest pe\u0142noprawn\u0105 autork\u0105 rozdzia\u0142u „Kamal”, to jest pe\u0142noprawn\u0105 wsp\u00f3\u0142autork\u0105 ksi\u0105\u017cki. Bo napisa\u0142a jej lepsz\u0105 po\u0142ow\u0119.<\/p>\n

Koniec disclaimer\u00f3w.<\/p>\n

Skoro wi\u0119c tak ceni\u0119 Jagielskiego, a \u201eNa wsch\u00f3d od zachodu\u201d jest jeszcze bardziej autobiograficzne ni\u017c \u201eTr\u0119bacz z Tembisy\u201d, to sk\u0105d we mnie to rozczarowanie, z kt\u00f3rym zmagam si\u0119 od kilku dni? Bardzo trudno jest mi na to pytanie odpowiedzie\u0107.<\/p>\n

Tematem najnowszej ksi\u0105\u017cki Jagielskiego s\u0105 hipisi. A w zasadzie ich zachwyt Wschodem, kt\u00f3ry w latach 60. zaowocowa\u0142 w\u0119dr\u00f3wkami z Europy do Indii – droga l\u0105dow\u0105, przez Turcj\u0119, Iran, Afganistan i Pakistan. Mamy tu czterech g\u0142\u00f3wnych bohater\u00f3w. \u201e\u015awi\u0119tego\u201d czyli takiego w\u0142a\u015bnie staroszkolnego hipisa, co to trafi\u0142 do Indii dekady temu i od tamtego czasu sp\u0119dza w nich wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swojego \u017cycia, bo tylko tutaj czuje si\u0119 na miejscu. Kulwant Singh to z kolei indyjski Sikh, w\u0142a\u015bciciel hotelu w Delhi, w kt\u00f3rym zawsze zatrzymuje si\u0119 Jagielski. On od dekad obserwuje zachodnich hipis\u00f3w z zewn\u0119trznej perspektywy i, niespodzianka, wcale nie wydaj\u0105 mu si\u0119 tacy romantyczni i poci\u0105gaj\u0105cy. Trzeci\u0105 bohaterk\u0105 (dominuj\u0105c\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119) jest Kamal – Polka, kt\u00f3ra trafi\u0142a do Indii w latach 90. i ju\u017c w nich zosta\u0142a, bo nie wyobra\u017ca sobie \u017cycia gdzie indziej. Jagielski czuje si\u0119 za ni\u0105 cz\u0119\u015bciowo odpowiedzialny, gdy\u017c w m\u0142odo\u015bci Kamal fascynowa\u0142a si\u0119 jego tekstami i to one mog\u0142y pchn\u0105\u0107 j\u0105 w kierunku Wschodu. Ostatnim z g\u0142\u00f3wnych bohater\u00f3w jest sam Wojciech Jagielski, by\u0142y korespondent wojenny zderzaj\u0105cy wszystkie te wyidealizowane hipisowskie wspomnienia o bezpiecznym Afganistanie, mi\u0142uj\u0105cych pok\u00f3j Indiach i go\u015bcinnym Iranie z do\u015bwiadczeniami cz\u0142owieka odwiedzaj\u0105cego te kraje g\u0142\u00f3wnie po to, by relacjonowa\u0107 rozgrywaj\u0105ce si\u0119 w nich przewroty i wojny. To oczywi\u015bcie nie wszyscy bohaterowie – jest jeszcze kilku hipis\u00f3w i kilku lokals\u00f3w (chocia\u017cby z Kaszmiru), a nawet matka Kamal, korespondentka zachodnich medi\u00f3w w Polsce, relacjonuj\u0105ca dla nich upadek komuny. Losy ich wszystkich tworz\u0105 mozaikowy obraz Indii wyobra\u017conych i rzeczywistych. Kraju, w kt\u00f3rym zakochali si\u0119 hipisi, a kt\u00f3ry praktycznie od momentu wycofania si\u0119 z niego Brytyjczyk\u00f3w bierze udzia\u0142 w jakiej\u015b wojnie (zazwyczaj o Kaszmir). Kraju g\u0142\u0119boko uduchowionego, a jednocze\u015bnie zachwyconego kapitalizmem, pe\u0142nego przedsi\u0119biorczych ludzi, zapatrzonych w bogactwo Zachodu.<\/p>\n

Nie b\u0119dzie \u017cadn\u0105 niespodziank\u0105, je\u017celi napisz\u0119, \u017ce Jagielski (z pomoc\u0105 \u017cony) potrafi s\u0142ucha\u0107 i odmalowywa\u0107 wielowymiarowe portrety swoich rozm\u00f3wc\u00f3w. Ale, paradoksalnie, \u201eGwiazd\u0105\u201d \u201eNa wsch\u00f3d od Zachodu\u201d jest Kamal. To kobieta, kt\u00f3rej nie potrafi\u0119 zrozumie\u0107, tak samo jak nie potrafi jej zrozumie\u0107 Jagielski. Jest dla niego do tego stopnia nieuchwytna, \u017ce rozdzia\u0142 o niej napisa\u0142a Gra\u017cyna Jagielska. Kamal, pochodz\u0105ca z dobrego domu, przyk\u0142adna studentka, kt\u00f3ra odci\u0119\u0142a si\u0119 od wszystkiego, by wie\u015b\u0107 w Indiach egzystencj\u0119 na skraju n\u0119dzy. A jednocze\u015bnie osoba zdaj\u0105ca si\u0119 by\u0107 g\u0142\u0119boko pogodzona z sam\u0105 sob\u0105, prawdziwie, egzystencjalnie spokojna, przyjmuj\u0105ca \u017cycie takim, jakie ono jest. Jagielska jej nie ocenia. Po prostu opowiada jej histori\u0119. Jest przy tym tak empatyczna i subtelna, \u017ce trudno nie czu\u0107 do niej szacunku – sam pewnie z 10 razy straci\u0142bym cierpliwo\u015b\u0107 do tej kobiety i po prostu na ni\u0105 nakrzycza\u0142.<\/p>\n

Problem w tym, \u017ce moja i (jak mi si\u0119 wydaje) Jagielskich fascynacja Kamal wynika z faktu, i\u017c jest to pochodz\u0105ca z wy\u017cszej klasy spo\u0142ecznej Polka, kt\u00f3rej wybor\u00f3w nie potrafimy ogarn\u0105\u0107. Niby nic w tym z\u0142ego, ale jednak jako\u015b nieswojo czuj\u0119 si\u0119 czytaj\u0105c ksi\u0105\u017ck\u0119 o Indiach, kt\u00f3rej niemal po\u0142owa po\u015bwi\u0119cona jest Polce, 1\/4 Holendrowi (\u201e\u015awi\u0119ty\u201d), a w pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci znalaz\u0142o si\u0119 jeszcze miejsce na Jagielskiego i kilku innych Europejczyk\u00f3w. Same Indie, s\u0105 tu zepchni\u0119te na trzeci plan. Padaj\u0105 jakie\u015b nazwy geograficzne, ale dowiadujemy si\u0119 o nich zazwyczaj tylko kilkuzdaniowych oczywisto\u015bci. Jakby ten ponad miliardowy nar\u00f3d, mog\u0105cy si\u0119 pochwali\u0107 jedn\u0105 z najpot\u0119\u017cniejszych gospodarek na \u015bwiecie i broni\u0105 nuklearn\u0105, by\u0142 tylko barwnym (w opowie\u015bci \u201e\u015awi\u0119tego\u201d) lub szaroburym (w opowie\u015bci Kamal) t\u0142em dla los\u00f3w zafascynowanych nim Europejczyk\u00f3w. Jakby wszystkie te wojny w Kaszmirze, pogromy na tle religijnym i przewroty polityczne liczy\u0142y si\u0119 tylko o tyle, o ile komplikowa\u0142y \u017cycie hipisom z Zachodu lub korespondentom wojennym z Polski. Jakby zamieszkiwali go tacy sami ludzi, o kt\u00f3rych w zasadzie nie warto zbyt wiele pisa\u0107, skoro swoj\u0105 obecno\u015bci\u0105 zaszczycili ich tak barwni Europejczycy.<\/p>\n

Mam te\u017c bardzo skomplikowany stosunek do tego, jak Jagielski m\u00f3wi o filozofii swoich bohater\u00f3w. Bo niby z jednej strony zdarza mu uwypukli\u0107 t\u0119 niezno\u015bn\u0105 p\u0142ytko\u015b\u0107 New Age\u2019owego uduchowienia, ale z drugiej strony daje \u201e\u015awi\u0119temu\u201d tyle miejsca w swojej ksi\u0105\u017cce, \u017ce si\u0142\u0105 rzeczy jego spojrzenie staje si\u0119 dominuj\u0105ce. I cz\u0119sto mia\u0142em wra\u017cenie nie tyle poznawania drugiego cz\u0142owieka, co bycia nauczanym (czy lepiej: ewangelizowanym). To wra\u017cenie pot\u0119guje styl pisania przyj\u0119ty przez autora. Te wszystkie szyki przestawne, melancholijny ton, korzystanie z hipisowskich termin\u00f3w (zw\u0142aszcza \u201ecz\u0142owiek odt\u0105d dot\u0105d\u201d), a przede wszystkim ci\u0105g\u0142e powracanie do tych samych my\u015bli i mielenie ich innymi s\u0142owami – wszystko to sk\u0142ania\u0142o mnie do dra\u017cni\u0105cej konkluzji, \u017ce kto\u015b tu stara si\u0119 mi co\u015b podsk\u00f3rnie przemyci\u0107. Jako\u015b tam mnie przekona\u0107. Cho\u0107 musz\u0119 te\u017c uczciwie przyzna\u0107, \u017ce wra\u017cenie to przycicha w cz\u0119\u015bci po\u015bwi\u0119conej Kamal. Jej los jest tak pogmatwany, a dzisiejsza sytuacja tak skomplikowana, \u017ce naprawd\u0119 trudno czyta\u0107 t\u0119 sekcj\u0119 nie kwestionuj\u0105c wci\u0105\u017c w\u0142asnych uprzedze\u0144 i za\u0142o\u017ce\u0144. Do dzi\u015b nie wiem w\u0142a\u015bciwie, co o Kamal my\u015bl\u0119. Czy jest szcz\u0119\u015bliwa, czy chora? Czy odnalaz\u0142a spok\u00f3j, o kt\u00f3rym ja mog\u0119 tylko pomarzy\u0107, czy po prostu egzystuje na skraju n\u0119dzy, a co gorsza, skazuje na t\u0119 egzystencj\u0119 swojego syna? Albo czy w og\u00f3le akceptuj\u0119 wyb\u00f3r jej \u015bcie\u017cki \u017cyciowej i czy ta moja akceptacja ma jakiekolwiek znaczenie, czy nie jest jak\u0105\u015b pr\u00f3b\u0105 ideologicznej kolonizacji narzucanej kobiecie, kt\u00f3ra mo\u017ce kierowa\u0107 swoim \u017cyciem, jak chce?<\/p>\n

Zw\u0142aszcza, \u017ce wyrobienie sobie jakiejkolwiek opinii o Kamal czy \u201e\u015awi\u0119tym\u201d komplikuje metoda pisarska Jagielskich. \u201eNa wsch\u00f3d od zachodu\u201d stoi ju\u017c bardzo daleko od klasycznego reporta\u017cu, w zasadzie na terytorium beletrystyki wymieszanej z gonzo dziennikarstwem (rozumianym jako gatunek stawiaj\u0105cy dziennikarza w centrum opowie\u015bci). Autorzy wchodz\u0105 swoim bohaterom do g\u0142owy tak g\u0142\u0119boko, \u017ce wielokrotnie \u0142apa\u0142em si\u0119 na my\u015bli: \u201eniemo\u017cliwe, \u017ce mu co\u015b takiego powiedzieli, takich rzeczy si\u0119 po prostu nie m\u00f3wi\u201d. Owszem, istnieje szansa, \u017ce Jagielski jest nie tylko wybitnym reporta\u017cyst\u0105, ale i doskona\u0142ym psychologiem. Istnieje prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce kobieta, kt\u00f3ra nie mog\u0142a si\u0119 z nim spotka\u0107 przez wiele miesi\u0119cy, w ko\u0144cu opowiedzia\u0142a mu o swoich najskrytszych pragnieniach, przedstawi\u0142a najbardziej zniuansowane rozterki, zwierzy\u0142a si\u0119 z najg\u0142\u0119biej skrywanych sekret\u00f3w, a on tak sprawnie ubra\u0142 to w s\u0142owa. By\u0107 mo\u017ce tak samo szczere rozmawia\u0142 z Jagielskim te\u017c syn Kamal. By\u0107 mo\u017ce p\u00f3\u017aniej Jagielski idealnie o Kamal opowiedzia\u0142 \u017conie (bo z wywiadu dla TP wynika, \u017ce Gra\u017cyna Jagielska z Kamal nie rozmawia\u0142a). Tylko, \u017ce ja jako\u015b nie bardzo w to wierz\u0119. Nie zrozumcie mnie \u017ale, Jagielski bardzo uczciwie stawia spraw\u0119 – ju\u017c pierwszy rozdzia\u0142 ko\u0144czy si\u0119 symbolicznym zap\u0119tleniem, sugeruj\u0105c \u017ce bardziej ni\u017c na relacjonowaniu prawdy w skali jeden do jednego, zale\u017cy mu na znalezieniu jakiego\u015b klucza do tej opowie\u015bci. Uporz\u0105dkowaniu element\u00f3w wy\u0142aniaj\u0105cych si\u0119 z chaosu, odnalezieniu sensu i podsuni\u0119ciu go czytelnikowi. Ale pytanie: \u201esk\u0105d on to wiedzia\u0142? czy ona na pewno to powiedzia\u0142a?\u201d powraca\u0142o do mnie zbyt wiele razy. Nie dawa\u0142o o sobie zapomnie\u0107. I przez to Kamal jest dla mnie w r\u00f3wnej mierze prawdziw\u0105 osob\u0105, co postaci\u0105 literack\u0105.<\/p>\n

Jest za to co\u015b, co mi si\u0119 u Jagielskiego podoba bezdyskusyjnie i czego bardzo du\u017co tak\u017ce w najnowszej ksi\u0105\u017cce. To pewnego rodzaju zw\u0105tpienie w Zach\u00f3d, wynikaj\u0105ce z uczciwego spojrzenia na \u015bwiat. Jagielski, jak chyba nikt inny w polskim reporta\u017cu, potrafi oderwa\u0107 si\u0119 od tego irytuj\u0105cego europejskiego egocentryzmu (wynikaj\u0105cego przecie\u017c z kolonializmu) i dostrzec warto\u015bci innych kultur. Nawet pisz\u0105c o talibach zdobywaj\u0105cych Afganistan, przedstawia ich uczciwie, pami\u0119taj\u0105c, \u017ce to tacy sami ludzie, jak my, tylko podejmuj\u0105cy inne i inaczej motywowane decyzje. Jagielski – sam przecie\u017c pochodz\u0105cy z Zachodu – jest impregnowany na wielki propagandowe k\u0142amstwo Zachodu. Nie kupuje (i nie sprzedaje) narracji o jego moralnej s\u0142uszno\u015bci. Nie zachwyca si\u0119 bezrefleksyjnie bogactwem i pot\u0119g\u0105. Zamiast tego uczciwie pisze o ludziach, kt\u00f3rzy poza bogactwem potrzebuj\u0105 te\u017c duchowo\u015bci. O tradycjach, wierzeniach, wolno\u015bci, oferowanym wielu podr\u00f3\u017cnikom na Wsch\u00f3d. Ale jest przy tym uczciwy – tak samo otwarcie pisze o sentymentach w drug\u0105 stron\u0119. O wyidealizowanym obrazie Zachodu, kt\u00f3ry kultywuj\u0105 w sobie Hindusi. O biedzie panuj\u0105cej w Indiach, czy brutalno\u015bci wielu religijnych dyktatur kraj\u00f3w Wschodu. Obraz \u015bwiata, jaki buduje Jagielski wydaje si\u0119 dzi\u0119ki temu po prostu uczciwy.<\/p>\n

Tak, jak ju\u017c pisa\u0142em, mam z ocen\u0105 \u201eNa wsch\u00f3d od zachodu\u201d olbrzymi problem. D\u0142ugo by\u0142em na t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 obra\u017cony. Dra\u017cni\u0142y mnie bana\u0142y i mielizny (skr\u00f3towo\u015b\u0107 z jak\u0105 opisany jest tu Afganistan jest a\u017c bolesna, je\u017celi czyta\u0142o si\u0119 wcze\u015bniej \u201eModlitw\u0119 o deszcz\u201d). Nie zachwyca\u0142 j\u0119zyk, a wida\u0107, \u017ce jego szlifowaniu Jagielski po\u015bwi\u0119ci\u0142 bardzo du\u017co uwagi. Ale z drugiej strony nie mog\u0119 zaprzeczy\u0107, \u017ce jest to ksi\u0105\u017cka dra\u017cni\u0105ca i sk\u0142aniaj\u0105ca do my\u015blenia. Ju\u017c sama pozycja Jagielskiego zmusza\u0142a mnie do ci\u0105g\u0142ego kwestionowania powierzchownych wra\u017ce\u0144, kopania g\u0142\u0119biej. Jagielskiemu uda\u0142o si\u0119 napisa\u0107 rzecz bardzo niejednoznaczn\u0105, o ludziach, kt\u00f3rych \u017cyciorysy s\u0105 w r\u00f3wnej mierze poci\u0105gaj\u0105ce i odpychaj\u0105ce. Wi\u0119c koniec ko\u0144c\u00f3w chyba jednak polecam.<\/p>\n

pisa\u0142 Tomek Pstr\u0105gowski<\/p>\n

Moje wywiady z Wojciechem Jagielskim: https:\/\/ksiazki.wp.pl\/bawilismy-sie-zapakami-w-stogu-siana-a-teraz-krzyczymy-olaboga-wybuch-pozar–wywiad-z-wojciechem-jagielskim-6145959182047361a<\/p>\n

https:\/\/ksiazki.wp.pl\/ci-ktorzy-przepywaja-morze-srodziemne-nie-pytaja-nikogo-o-zgode–wywiad-z-wojciechem-jagielskim-6145959186073217a<\/p>\n

https:\/\/ksiazki.wp.pl\/dziennikarz-bierze-odpowiedzialnosc-za-to-czy-jego-osad-sytuacji-jest-wasciwy—wywiad-z-wojciechem-jagielskim-6145957992928897a<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

  „Na wsch\u00f3d od zachodu” to najs\u0142absza ksi\u0105\u017cka Wojciecha Jagielskiego. Ale Jagielski pisze tak, \u017ce nawet lektura jego najs\u0142abszej ksi\u0105\u017cki pozostawi\u0142a mnie z kilkudniow\u0105 rozkmin\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[172,56,31,173],"class_list":["post-2806","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tomka-pisanie","tag-na-wschod-od-zachodu","tag-recenzja","tag-tomasz-czyta","tag-wojciech-jagielski"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2806","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2806"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2806\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2827,"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2806\/revisions\/2827"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2806"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2806"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/niezatapialni.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2806"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}